Uzay çöpleri Dünya’ya nasıl düşüyor?

Zulfikar Abbany | Julia Vergin

Merkezi Bonn kentinde bulunan Almanya Sivil Savunma ve Afet Yardımı Dairesi (BBK) 7 Mart’ta kamuoyuna yönelik bir açıklama yaptı ve 8 Mart gibi uzaydan eski bir bataryanın atmosfere giriş yapacağını, ancak bunun Almanya’ya düşme ihtimalinin düşük olduğunu belirtti. Risk olmadığı belirtilse de bu açıklama ülkede endişeye neden oldu.

BBK ayrıca Almanya Havacılık ve Uzay Operasyon Merkezi’nin (ASOC) ilk analizlerine göre bataryanın bazı parçalarının Almanya üzerinde uçarken görülebileceğini, ancak başka noktalara ulaşmasının öngörüldüğünü kaydetti. ASOC’un yeryüzüne yaklaşan objelerin hareketliliğini yakından takip ettiği vurgulanan uyarıda, takibin sivil ve askeri işbirliği içinde yapıldığı belirtildi. Almanya’ya düşeceğine dair ipuçları tespit edilmesi halinde de mevcut kriz mekanizmalarının devreye gireceği ve olası tehlikeye tepki verileceğinin altı çizildi.,

BBK da Avrupa Uzay Ajansı (ESA) da risk durumlarında yer veya zamana ilişkin genellikle temkinli bir tutum izler ve kesin bir açıklama yapmaktan kaçınır.

Bu sefer de bilinen ve net olan tek veri, Uluslararası Uzay İstasyonu’na (ISS) ait, 21 Mart 2021 yılında misyonunu tamamladığı için boşluğa bırakılan ve dokuz aküden oluşan bir paletin kontrolsüz bir yörüngede uzun süre seyrettikten sonra tahminen 8 Mart’ta asmosfere giriş yapacağından ibaretti. Ayrıca söz konusu akü paletinin toplam ağırlığının 2 ton 600 kilogram civarında olduğu, bunun da bir otomobilin ağırlığına tekabül eden bir kütle olduğu biliniyordu.

Araştırmalar, boşlukta dolaştıktan sonra Dünya istikametine doğru harekete geçen objelerin büyük bölümünün atmosfere girmesiyle alev aldığını ortaya koyuyor. Bu sefer de beklenen buydu. ISS’ten ayrılan bataryanın büyük bir parçası da tahmin edildiği gibi Almanya üzerinde uçtu, kimi yerlerde de beyaz bir ışık gibi görüldü. Ardından uçmaya devam ederek Atlantik Okyanusu’na ulaştı ve orada denize düştü.

Uzay çöpü düşme riski ne kadar yüksek?

ISS’e ait söz konusu batarya mekanizmasının “doğal yörüngesi” eksi 51,6 derece güney, 51,6 kuzeydi. “Doğal yörünge” kavramıyla kastedilen ise objenin kontrolsüz şekilde hareket etmesi, yani bir bilgisayar ya da insan tarafından yönlendirilmemesi. Uydu veya uzay araçlarından farklı olarak ISS’ten ayrılan eski akülerin uzaktan hareket ettirilmesi, yönlendirilmesi mümkün değil. Bu nedenle söz konusu objelerin havada mı parçalanacakları yoksa yere mi çarpacağı konusunda kesin bir öngörüde bulunmak zor.

Peki bu objeler insanlar için bir tehlike oluşturuyor mu? Uzay çöplerinin düşme ihtimaline karşı önlem alınabilir mi?

DW de bu soruyu Almanya Sivil Savunma ve Afet Yardımı Dairesi’ne sordu. Uzay çöpüne karşı önlem almasının zor olduğunu belirten Kurum, insan hayatı için tehlikenin minimal olduğunu, atmosfere girmesi beklenen cisimlerin yakından izlendiğini kaydetti.

Uzaydaki çöp genelde çok katlı yapılan füzelerin üzerindeki kapsüllerden, fırlatma sırasındaki ateşlemeyle oluşan patlamada ayrılan kısımlardan veya akü gibi yakıt bölümlerindeki parçalardan oluşuyor. Uzaya gönderilen uydular ile uydu denemelerinden geriye kalan malzemeler de artan şekilde uzayda atık varlığına yol açıyor.

En çok atık kalıntısına ya da hurdaya yol açanlar ise uydular. Uydular en düşük yörünge mesafesinden en yükseği olan 2 bin kilometreye kadar bir yörüngede dolaşımda oluyor. Bu cisimler genelde yerkürenin gözlemi amaçlı kullanılıyorlar.

Uzay çöpü zehirli mi?

Uzay çöpü çarpması riski ne kadar?
Uzmanların hesaplamalarına göre yıldırım çarpması ihtimali, uzaydan gelen bir cismin kafamıza çarpası ihtimalinden 65 bin kez daha yüksek. Evde bir kaza geçirme ihtimali ise ondan 1,5 milyon kez daha yüksek. Bir meteorun çarpmasıyla ölme ihtimali de uzaydan düşen bir parçayla yaralanmadan yine kat kat daha fazla.

Eski bataryaların yeryüzüne ulaşması öncesinde konuyu Almanya haber ajansı dpa’ya değerlendiren ESA’nın eski Başkanı Jan Wörner de “Evet aküler yanmaya meyilli ve dünyaya ulaşırken atmosferde tamamen kor haline geleceğinden yola çıkıyorum. Ama parçalanmasını da insanlar yıldız kayması gibi görecektir” şeklinde iyimser konuşmuştu.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

betmarlo
egt oyna
pragmatic slot oyunları
barn festival
dog house megaways
betibom
sweet bonanza
tombala oyna
aresbet
wild west gold oyna
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
markaj giriş
sweet bonanza
sugar rush
diyarbet
diyarbet
diyarbet
gates of olympus oyna
big bass bonanza oyna
trwin
diyarbet
diyarbet
casipol
casipol
casipol
betingo
egt oyna
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
aviator oyna
aviator giriş
tombala
kartal escort
betist
footer link satın al
tanıtım yazısı satın al
backlink satın al
bonus hunt
betmarlo
egt oyna
pragmatic slot oyunları
barn festival
dog house megaways
betibom
sweet bonanza
tombala oyna
aresbet
wild west gold oyna
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
markaj giriş
sweet bonanza
sugar rush
diyarbet
diyarbet
diyarbet
gates of olympus oyna
big bass bonanza oyna
trwin
diyarbet
diyarbet
casipol
casipol
casipol
betingo
egt oyna
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
casipol
aviator oyna
aviator giriş
tombala